Porównanie ofert faktoringowych wyłącznie na podstawie jednej stawki procentowej może prowadzić do błędnych wniosków. Na całkowity koszt faktoringu wpływają nie tylko prowizja i odsetki, lecz także sposób ich naliczania, długość finansowania, wysokość zaliczki, zakres obsługi należności oraz odpowiedzialność za niewypłacalność kontrahenta.
Dwie oferty mogą zawierać podobną prowizję, a mimo to generować inny koszt. Różnić może się także zakres usługi. Jedna oferta obejmie przede wszystkim finansowanie wierzytelności, druga dodatkowo monitorowanie należności i przejęcie ryzyka niewypłacalności odbiorcy. Dlatego przed wyborem faktora trzeba ustalić, co dokładnie obejmuje przedstawiona wycena.
Do podstawowych składników kosztu należą prowizja faktoringowa oraz odsetki od udostępnionego finansowania. Prowizja jest związana z obsługą wierzytelności, natomiast odsetki dotyczą kapitału wypłaconego faktorantowi i okresu korzystania z tych środków.
W zależności od warunków współpracy mogą występować również inne opłaty przewidziane w umowie lub tabeli prowizji. Nie każda firma faktoringowa stosuje identyczny model rozliczeń, dlatego różnić mogą się zarówno rodzaje kosztów, jak i podstawa ich naliczania.
Przedsiębiorca powinien sprawdzić przede wszystkim:
Dopiero zestawienie tych elementów pozwala ocenić rzeczywisty koszt faktoringu.
Informacja o wysokości prowizji nie pokazuje jeszcze, ile przedsiębiorstwo faktycznie zapłaci za finansowanie. Trzeba sprawdzić, od jakiej podstawy jest ona naliczana, jak często występuje oraz jakie działania faktora obejmuje. Oferta z niższą prowizją może przewidywać osobne opłaty za czynności, które w innej wycenie zostały już uwzględnione w cenie podstawowej. Z tego powodu porównanie samych stawek procentowych nie daje miarodajnego obrazu.
Najlepszym rozwiązaniem jest przeliczenie wszystkich składników dla konkretnej faktury. Pozwala to porównać nie tylko nominalne stawki, ale rzeczywistą kwotę, jaką przedsiębiorstwo zapłaci za uzyskanie finansowania.
Czas korzystania z kapitału jest jednym z podstawowych czynników wpływających na wysokość odsetek. Im dłuższy termin płatności faktury, tym dłużej faktor finansuje należność przed otrzymaniem zapłaty od kontrahenta.
Porównując oferty, należy przyjąć takie same założenia dotyczące wartości faktury i terminu płatności. Zestawienie kosztu finansowania faktury płatnej po 30 dniach z wyceną przygotowaną dla terminu 90-dniowego nie pozwala rzetelnie ocenić różnic między ofertami.
Warto również sprawdzić, czy koszt jest naliczany za rzeczywisty okres finansowania, czy zgodnie z innym mechanizmem określonym w umowie. Jeżeli kontrahent zapłaci wcześniej, przyjęty sposób rozliczenia może wpłynąć na ostateczną wysokość opłat.
Kalkulator KUKE Finance uwzględnia między innymi wartość brutto faktury oraz jej termin płatności. Prezentowany wynik ma charakter szacunkowy, natomiast ostateczny koszt jest przedstawiany w trakcie zlecania faktury do finansowania i wymaga akceptacji klienta.
Zaliczka określa, jaka część wartości faktury zostanie wypłacona przedsiębiorcy przed dokonaniem zapłaty przez kontrahenta. Porównując oferty, trzeba więc uwzględnić nie tylko cenę, ale również kwotę środków faktycznie udostępnianych firmie. Niższy koszt usługi może wiązać się z niższą zaliczką, a tym samym z mniejszą ilością kapitału dostępnego w bieżącej działalności. Z perspektywy przedsiębiorstwa znaczenie mają zatem dwie wartości:
Dopiero ich zestawienie pokazuje, ile firma płaci za uzyskanie określonej wysokości finansowania.
W faktoringu pełnym faktor finansuje należność, monitoruje jej spłatę i przejmuje ryzyko niewypłacalności kontrahentów objętych umową. W faktoringu niepełnym ryzyko to pozostaje po stronie faktoranta, który w razie braku płatności w dodatkowym terminie określonym w umowie jest zobowiązany do zwrotu wypłaconej zaliczki.
Odmienny zakres odpowiedzialności wpływa na koszt usługi. Faktoring pełny obejmuje nie tylko finansowanie i obsługę należności, lecz także ochronę przed niewypłacalnością odbiorców objętych warunkami umowy. Faktoring niepełny pozostawia to ryzyko po stronie przedsiębiorstwa.
Porównywanie ceny obu rozwiązań bez uwzględnienia zakresu ochrony nie jest miarodajne. Niższy koszt faktoringu z regresem oznacza, że potencjalne konsekwencje niewypłacalności kontrahenta nadal obciążają faktoranta. Wyższa cena wariantu pełnego może natomiast odpowiadać szerszemu zakresowi usługi.
Obie wyceny powinny opierać się na takich samych danych. Należy przyjąć identyczną wartość faktury, termin płatności, wysokość zaliczki, liczbę kontrahentów oraz ten sam rodzaj faktoringu.
Następnie trzeba porównać:
Oferty najlepiej analizować na poziomie kwotowym, a nie wyłącznie procentowym. Stawka może wyglądać atrakcyjnie, ale dopiero przeliczenie jej dla rzeczywistej wartości i czasu finansowania pokazuje ekonomiczny koszt transakcji.
Znaczenie ma także zakres usługi. Tańsza oferta nie musi być korzystniejsza, jeżeli zapewnia niższy limit, mniejszą zaliczkę albo pozostawia po stronie firmy ryzyko, którego przedsiębiorstwo nie jest gotowe ponosić.
Podstawą decyzji powinna być pełna kalkulacja przygotowana dla rzeczywistych parametrów sprzedaży przedsiębiorstwa. Należy uwzględnić całkowity koszt, kwotę dostępnego finansowania, okres korzystania z kapitału oraz zakres usług i ryzyka przejmowanego przez faktora.
Najniższa prowizja nie musi oznaczać najkorzystniejszej oferty. Wyższa cena może być uzasadniona większą zaliczką, szerszym zakresem obsługi albo przejęciem ryzyka niewypłacalności kontrahentów. Ostateczna ocena powinna więc opierać się nie na pojedynczej stawce, lecz na relacji między ceną, dostępnym finansowaniem i zakresem odpowiedzialności stron.
Szacunkowa kalkulacja pozwala ocenić skalę kosztu, ale ostateczne warunki należy analizować na podstawie konkretnej oferty i zapisów umowy faktoringowej.